Phân biệt Đột Quỵ và Nhồi Máu Cơ Tim

 

Phân biệt đột quỵ & nhồi máu cơ tim

 

- BS. Bùi Nghĩa Thịnh -

 

*Credit to Word Vietnam

 

 

Cách đây không lâu, có một du khách nước ngoài ngã quỵ trên vỉa hè ngay trước Dinh Độc Lập. Một số cơ quan báo đài loan tin rằng du khách xấu số trên bị đột quỵ. Thông tin này thực chất không chính xác - theo chia sẻ từ bác sĩ trực tiếp cấp cứu cho nạn nhân ngay tại hiện trường, du khách này bị nhồi máu cơ tim, ngay sau đó đã được cấp cứu và chuyển đến  trung tâm can thiệp tim mạch gần nhất.

Điều đáng nói là sự việc xảy ra ở ngay trung tâm thành phố, nơi có nhiều người qua lại nhưng chẳng ai biết phải xử trí ra sao. Theo BS. Bùi Nghĩa Thịnh, Giám Đốc Điều Phối Trung Tâm Cấp Cứu của Family Medical Practice, những người có mặt tại hiện trường đóng vai trò rất quan trọng - nếu phản ứng chậm và không đúng cách, có thể mọi việc đã quá trễ.

 

Đột Quỵ hay Nhồi Máu Cơ Tim?

 

Trên thực tế,  khá dễ dàng chỉ ra sự khác biệt giữa đột quỵ và nhồi máu cơ tim - dưới đây là một số dấu hiệu nhận biết điển hình.

Đột quỵ là tình trạng tai biến mạch máu não. Khi mạch máu não bị tắc nghẽn, dẫn đến việc máu không được đưa đủ lên một vùng não nhất định, trường hợp này gọi là đột quỵ do thiếu máu não. Còn trong trường hợp chảy máu não, các bác sĩ gọi đó là đột quỵ xuất huyết não. Cả hai loại đột quỵ này xảy ra ở não và thường gây các biến chứng thần kinh. Người bệnh có thể đột ngột nói khó hoặc không nói được, không cử động ho được chân tay hoặc chỉ có thể cử động yếu; cảm thấy tê bì dị cảm, và nếu diễn tiến nặng có thể rơi vào trạng thái hôn mê. Nếu thấy có những triệu chứng liên quan đến dấu hiệu thần kinh, đó là một cơn đột quỵ.

Nhồi máu cơ tim lại khác. Nếu cảm thấy đau thắt vùng trước ngực, khó chịu ở vùng ngực và thân trên, đó có thể là dấu hiệu khởi phát của một cơn nhồi máu cơ tim. Thông thường bệnh nhân sẽ ôm ngực, cảm thấy khó thở và vã mồ hôi lạnh. Chức năng của tim là bơm máu đi nuôi cơ thể, và nếu không bơm đủ máu lên não, não sẽ bị ảnh hưởng, thậm chí dẫn đến hôn mê. Tới giai đoạn này, có thể nhồi máu cơ tim sẽ bị nhầm lẫn với đột quỵ.

Với cả hai bệnh lý trên, những người xung quanh đều phải xử trí như nhau - cần gọi trợ giúp y tế càng sớm càng tốt. Hãy gọi ngay đến tổng đài cấp cứu *9999 để được hướng dẫn sơ cứu đúng cách. Tổng đài viên sẽ tuần tự đưa ra nhiều câu hỏi để xác định nguyên nhân và hướng dẫn người gọi cách xử trí phù hợp.


Tổng Đài Điều Phối Cấp Cứu

 

 

Một trong những vấn đề khi thiết lập hệ thống tổng đài điều phối cấp cứu theo mô hình 911 tại Việt Nam là nhiều người tỏ ra hoài nghi với tính hữu dụng của việc hướng dẫn sơ cứu qua điện thoại, đặc biệt trong những trường hợp phải sử dụng đến kỹ năng cứu người như thực hiện hồi sức tim phổi (CPR).

Với nhiều người Việt Nam, khái niệm ấy vẫn còn quá mới mẻ nhưng trên thực tế mọi người hoàn toàn có thể thực hiện được - điều này đã được chứng minh ở Hoa Kỳ và nhiều quốc gia phát triển khác trên thế giới. Quan trọng nhất là đừng hoảng sợ mà hãy gọi ngay để được hướng dẫn. Nếu gọi đến tổng đài cấp cứu, quy trình hỏi và trả lời có thể hỗ trợ người gọi thực hiện CPR một cách tốt nhất.

CPR là hành động đầu tiên cần làm để sơ cứu trong trường hợp ngừng tim, và nếu có điều kiện, mọi người nên học cách thực hiện CPR. Trong trường hợp không biết xử trí ra sao, hãy gọi ngay đến *9999, các tổng đài viên sẽ hướng dẫn bạn thực hiện CPR qua điện thoại.

Trong những trường hợp đột quỵ do thiếu máu cục bộ, can thiệp y tế kịp thời có thể tạo nên sự khác biệt lớn. Nếu bệnh nhân được đưa đến bệnh viên trong vòng ba tiếng đồng hồ đầu tiên kể từ khi phát bệnh, có thể sử dụng thuốc tPA (chất hoạt hóa Plasminogen mô) để làm tan huyết khối, giúp phục hồi dòng máu lưu thông bình thường. BS. Thịnh chia sẻ, chỉ tính riêng ở phòng khám Family Medical Practice đã có ba ca bệnh được điều trị thành công. Khi được đưa tới cấp cứu, bệnh nhân đang ở trạng thái liệt nửa người - và chỉ 5-6 tiếng đồng hồ sau đó, họ đã có thể đi lại được.

Thời gian luôn là yếu tố quan trọng nhất trong cấp cứu. Cho dù bạn biết thực hiện CPR hay có đủ thông tin phán đoán bệnh nhân gặp vấn đề gì, bạn vẫn phải thật bình tĩnh và gọi ngay đến tổng đài *9999 để nhận hỗ trợ kịp thời. Hãy luôn nhớ rằng, phản ứng càng nhanh, càng có thể tạo nên kỳ tích giúp cứu sống nạn nhân!

 

BS. Bùi Nghĩa Thịnh

Giám Đốc Điều Phối Trung Tâm Cấp Cứu *9999

Gia nhập Family Medical Practice và ban đầu làm việc tại Hà Nội vào năm 2005, Bs. Thịnh sau đó chuyển công tác vào TP.HCM từ năm 2011, nơi ông tiếp tục công việc tất bật của một bác sĩ cấp cứu.

Điều hành đội vận chuyển cấp cứu, Bs. Thịnh đã thực hiện thành công nhiều ca cấp cứu yêu cầu phải vận chuyển bệnh nhân đến các cơ sở y tế trong nước và nước ngoài.

 

Khác: