Có gì trong toa thuốc của bạn?

 

Có Gì Trong Toa Thuốc Của Bạn?

 

Bs. Serge Gradstein

*Credit to AsiaLife Vietnam

 

 

  Thuốc kháng sinh ra đời năm 1928, khi Alexander Fleming phát hiện ra Penicillin. Kháng sinh đã và đang mang lại kết quả tích cực trong việc điều trị và cứu sống bệnh nhân. Tuy nhiên, việc lạm dụng và sử dụng quá liều gây ra nhiều hậu quả như: vi khuẩn phát triển mạnh hơn, kháng thuốc và nhiều loại thuốc chống nhiễm khuẩn không còn hiệu quả. Vấn đề được đặt ra đó là sử dụng thuốc kháng sinh như thế nào thì hợp lý?

 

  Các chuyên gia đầu ngành trong lĩnh vực Y Tế đều đồng ý rằng tình trạng kháng lại kháng sinh đang là một vấn đáng lo ngại cho sức khỏe cộng đồng, nhiều quốc gia trên thế giới đã cam kết xây dựng biện pháp để giải quyết vấn đề này. Theo Trung Tâm Kiếm Soát Và Phòng Ngừa Dịch Bệnh Hoa Kỳ các chiến lược được đề ra bao gồm:

 

  - Ngăn ngừa nhiễm trùng;

 

  - Theo dõi tình trạng nhiễm trùng kháng thuốc kháng sinh;


  - Quản lý chặt việc mua bán kháng sinh;


  - Phát triển các loại thuốc mới cũng như các xét nghiệm chẩn đoán.

 

  Tuy nhiên, thực tế cho thấy việc thực hiện các chiến lược trên tại các quốc gia đang phát triển gặp rất nhiều khó khăn. Tại các quốc gia này, bao gồm cả Việt Nam, những mặt hạn chế là: quy định thiếu chặt chẽ, thiếu đào tạo y tế, bệnh nhân còn thiếu kiến thức trong việc bảo vệ sức khỏe bản thân và các chương trình nghiên cứu khoa học cũng chưa được chú trọng.

 

  Tình hình sử dụng kháng sinh tại Việt Nam:


  Năm 2013, trong một nghiên cứu tiến hành tại Việt Nam về vấn đề sử dụng thuốc kháng sinh. Kết quả đã chỉ ra rằng mặc dù đã có những cải thiện trong các chính sách chăm sóc sức khỏe nhưng tình trạng lạm dụng kháng sinh tại các bệnh viện cũng như trong cộng đồng vẫn còn khá cao. Theo trích dẫn từ báo cáo được đăng tải trên BMC Public Health: "Việc tự kê đơn và tự dùng thuốc là rất phổ biến. Tuy có nhiều chính sách về sử dụng kháng sinh nhưng không tuân thủ rộng rãi".

 

  Theo kết quả khảo sát của bộ Y Tế vào năm 2010 trên 3.000 nhà thuốc cho thấy ở thành phố khoảng 88% thuốc kháng sinh được bán không theo toa và con số này ở nông thôn là 91%. Cũng theo khảo sát trên ba loại thuốc kháng sinh được bán nhiều nhất là: Amoxicilin, Cephalexin, Azithromycin. Các cơ quan Y Tế Việt Nam luôn khuyến khích người dân sử dụng thuốc kháng sinh theo chỉ định của bác sĩ và hạn chế sử dụng kháng sinh trong chăn nuôi. Tuy nhiên, những khuyến cáo trên chưa mang lại nhiều hiệu quả tích cực.

 

  Theo tổ chức Y Tế Thế Giới (WHO) vấn đề Y Tế cần quan tâm hiện nay ở Đông Nám Á là tình trạng kháng thuốc kháng sinh và Việt Nam là quốc gia có tỉ lệ nhiễm trùng kháng kháng sinh cao nhất. Theo báo Saigoneer vào năm 2015, tỉ lệ kháng lại kháng sinh nhóm Carbapenems - nhóm kháng sinh mạnh nhất đã tăng lên đến con số 50% và nhóm kháng sinh Cephalosporins thế hệ thứ 3 là 60%.

 

  Bác sĩ Serge Gradstein chuyên khoa Nhi và bệnh truyền nhiễm, hiện đang công tác tại phòng khám Family Medical Practice TP. HCM cho biết tỉ lệ bệnh nhân có biểu hiện kháng thuốc càng ngày càng tăng. "Ở các quốc gia như Việt Nam, nơi người dân có nhu cầu sử dụng thuốc kháng sinh cao và việc các bác sĩ có xu hướng kê toa có chứa kháng sinh, thì cũng dễ hiểu khi tỉ lệ kháng kháng sinh của vi khuẩn lớn. Kèm theo đó việc không thực hiện nghiêm ngặt các quy định và việc bán thuốc không theo toa tràn lan sẽ khiến cho tình trạng càng nghiêm trọng hơn. Tỉ lệ kháng thuốc cao gấp mười lần so với các nước Bắc Âu."

 

  Cần làm gì để bảo vệ sức khỏe bản thân và gia đình?


  Vấn đề đang được đề cập tại bài viết này không phải là không được sử dụng thuốc kháng sinh mà là sử dụng hạn chế, đúng lúc, đúng liều lượng. Mọi người cần xây dựng cho bản thân những thói quen lành mạnh để bảo vệ sức khỏe bản thân cũng như các thành viên trong gia đình:


  - Rửa tay thường xuyên;


  - Tiến hành tiêm ngừa các bệnh nhiễm khuẩn;


  - Sử dụng nguồn nước và thực phẩm sạch;


  - Khi bị bệnh nên dùng kháng sinh đúng cách;


  - Các bệnh như cảm cúm, cảm lạnh, đau họng và nhiều bệnh về đường hô hấp khác, viêm phế quản đều do virus gây ra và không thể điều trị bằng kháng sinh;

 

  - Sử dụng kháng sinh khi không cần thiết có thể dẫn đến các bệnh nhiễm trùng kháng kháng sinh trong tương lai.

 

Bác sĩ Serge hy vọng trong tương lai các quy định sẽ chặt chẽ hơn và bác sĩ cũng như bệnh nhân sẽ chú trọng hơn trong quá trình kê đơn và sử dụng thuốc. "Các bác sĩ cần chú trọng hơn khi kê đơn thuốc – chỉ kê kháng sinh khi thật cần thiết với liều lượng thích hợp. Đối với bệnh nhân, không được tự ý sử dụng kháng sinh, chỉ dùng kháng sinh theo toa và nên đặt câu hỏi việc sử dụng kháng sinh trong quá trình điều trị có thật sự cần thiết?” Quan trọng nhất, bệnh nhân không nên tự chẩn đoán bệnh mà nên đến gặp bác sĩ để được tư vấn và được kê đơn thuốc hợp lý.

 

dr serge gradstein

Bs. Serge Gradstein

Nhi Khoa, Chuyên Khoa Bệnh Truyền Nhiễm

Với hơn ba mươi năm kinh nghiệm trong lĩnh vực y khoa, vị bác sĩ người Pháp này bắt đầu gia nhập Family Medical Practice từ tháng 1 năm 2012. Trước đó, ông chủ yếu nghiên cứu và làm việc tại Paris và Israel.

Chuyên ngành đầu tiên Bs. Serge chọn là Nhi Khoa, sau đó ông tiếp tục nghiên cứu về chuyên khoa các bệnh truyền nhiễm và bệnh lây nhiễm qua đường tình dục. Đây là quyết định dựa trên niềm đam mê cũng như năng lực của ông.

Sở thích của Bs. Serge ngoài giờ làm việc là nghiên cứu lịch sử, nghe nhạc và đi bộ đường dài.

 

Xem thêm danh sách các bác sĩ của chúng tôi

 

 

Khác: